POMEM SÖZLÜ MÜLAKAT ADAYLARDAN GELEN SORULAR
1. Anayasada yetki genişliği ilkesi nedir?
Yetki genişliği ilkesi, merkezi idarenin taşradaki yöneticilerine bazı konularda karar
alma ve uygulama yetkisi vermesidir. Bu ilke sayesinde kamu hizmetleri daha hızlı ve etkin
yürütülür. Türkiye'de valiler, yetki genişliği ilkesinin en önemli örneklerinden biridir.
2. Motosikletli polis timleri nedir ve görevleri nelerdir?
Motosikletli polis timleri, özellikle şehir içi trafik yoğunluğunda hızlı müdahale amacıyla
görev yapan polis ekipleridir. Suçluların takibi, asayiş olaylarına hızlı müdahale, trafik
denetimi ve kamu düzeninin sağlanması gibi görevleri vardır. Emniyet teşkilatında en
bilinen motosikletli polis timleri "Yunuslar"dır.
3. GSMH (Gayrisafi Millî Hasıla) nedir?
Gayrisafi Millî Hasıla, bir ülke vatandaşlarının belirli bir dönemde ürettiği mal ve
hizmetlerin toplam değeridir. Üretim yurt içinde veya yurt dışında yapılmış olabilir.
Ülkenin ekonomik büyüklüğünü gösteren göstergelerden biridir.
4. Polis hangi durumlarda güç kullanma yetkisine sahiptir?
Polis, görevini yaparken kanunun verdiği yetki çerçevesinde ve zorunlu hâllerde güç
kullanabilir. Direnişi kırmak, kamu düzenini sağlamak, suç işlenmesini önlemek, yakalama
işlemini gerçekleştirmek veya meşru savunma durumlarında güç kullanma yetkisi vardır.
Ancak kullanılan güç, her zaman ölçülü ve orantılı olmalıdır.
5. Türkiye'nin teknoloji alanında bağımsızlığı neden önemlidir?
Teknoloji alanında bağımsızlık, bir ülkenin dışa bağımlılığını azaltır ve millî güvenliğini
güçlendirir. Yerli teknolojilerin geliştirilmesi ekonomik kalkınmaya katkı sağlar, istihdam
oluşturur ve kriz dönemlerinde dış kaynaklara olan ihtiyacı azaltır. Özellikle savunma
sanayisi, haberleşme ve siber güvenlik alanlarında teknoloji bağımsızlığı büyük önem
taşımaktadır.
6. Hindistan-Pakistan savaşlarının nedenleri nelerdir?
Hindistan ve Pakistan arasındaki savaşların temel nedeni Keşmir Sorunu'dur. 1947
yılında İngiltere'nin bölgeden çekilmesinden sonra Keşmir'in hangi ülkeye ait olacağı
konusunda anlaşmazlık yaşanmıştır. Ayrıca sınır anlaşmazlıkları, güvenlik kaygıları ve siyasi
rekabet de iki ülke arasındaki gerginlikleri artırmıştır.
7. Ankara Savaşı nedir ve sonuçları nelerdir?
Ankara Savaşı, 1402 yılında Osmanlı Devleti ile Timur Devleti arasında yapılmıştır.
Savaşı Timur kazanmış, Yıldırım Bayezid esir düşmüştür. Savaş sonrasında Osmanlı
Devleti'nde Fetret Devri başlamış ve devlet bir süre taht mücadeleleriyle uğraşmıştır.
8. Millî hâkimiyet nedir?
Millî hâkimiyet, egemenliğin kayıtsız şartsız millete ait olmasıdır. Devlet yönetiminde
son sözün millete ait olduğunu ifade eder. Türkiye Cumhuriyeti'nin temel ilkelerinden
biridir ve "Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir" sözü bu anlayışı özetlemektedir.
9. Keynesyen ekonomi teorisi nedir?
Keynesyen ekonomi teorisi, İngiliz ekonomist John Maynard Keynes tarafından
geliştirilmiştir. Bu teoriye göre ekonomik durgunluk dönemlerinde devlet ekonomiye
müdahale etmeli, kamu harcamalarını artırarak üretimi ve istihdamı desteklemelidir.
10. Osmanlı Devleti'nde sancak sistemi nedir?
Sancak sistemi, Osmanlı Devleti'nde şehzadelerin yönetim tecrübesi kazanmaları
amacıyla çeşitli sancaklara yönetici olarak gönderilmesidir. Bu uygulama sayesinde
şehzadeler devlet yönetimini öğrenir ve gelecekte padişahlığa hazırlanırlardı.
11. NATO zirvelerinin önemi nedir?
NATO zirveleri, üye ülkelerin devlet ve hükümet başkanlarının bir araya gelerek
güvenlik, savunma ve uluslararası gelişmeleri değerlendirdiği toplantılardır. Bu zirvelerde
ortak tehditlere karşı alınacak tedbirler, savunma politikaları ve ittifakın geleceğine ilişkin
kararlar görüşülür. NATO'nun birlik ve dayanışmasının gösterilmesi açısından da
önemlidir.
12. Mısır'ın para birimi nedir?
Mısır Lirası
13. Emniyet Genel Müdürlüğünün misyonu nedir?
Emniyet Genel Müdürlüğünün misyonu; hukukun üstünlüğü, insan hakları ve
demokratik değerler çerçevesinde kamu düzenini sağlamak, suçları önlemek,
vatandaşların can ve mal güvenliğini korumak ve toplumun huzurunu temin etmektir.
14. Bering Boğazı nerededir ve hangi bölgeleri birbirine bağlar?
Bering Boğazı, Rusya ile ABD'nin Alaska eyaleti arasında yer alır. Asya kıtası ile Kuzey
Amerika kıtasını birbirinden ayırır ve aynı zamanda Büyük Okyanus ile Kuzey Buz Denizi'ni
birbirine bağlar.
15. Paraguay'ın başkenti neresidir?
Paraguay'ın başkenti Asunción'dur.
16. Kamu yararı nedir?
Kamu yararı, toplumun genel menfaatini ve ortak çıkarını ifade eder. Devlet kurumları
karar alırken bireysel çıkarlardan ziyade toplumun genel faydasını gözetir. Kamu
hizmetlerinin temel amacı da kamu yararını sağlamaktır.
17. Deniz polisi nedir ve görevleri nelerdir?
Deniz polisi, Emniyet Teşkilatı bünyesinde görev yapan ve denizlerde güvenliği
sağlayan polis birimidir. Deniz araçlarının denetlenmesi, kaçakçılıkla mücadele, arama
kurtarma faaliyetlerine destek verilmesi ve denizlerde asayişin sağlanması görevleri
arasındadır.
18. Sağlık krizlerinin Türkiye ve dünya üzerindeki etkileri nelerdir?
Sağlık krizleri; toplum sağlığını, ekonomiyi ve sosyal hayatı etkileyebilir. Özellikle salgın
hastalıklar sağlık sistemleri üzerinde baskı oluşturabilir, ekonomik faaliyetleri
yavaşlatabilir ve eğitim ile çalışma hayatında değişikliklere neden olabilir. Ayrıca
uluslararası iş birliğinin önemini artırır.
19. Abhazya nerededir?
Abhazya, Karadeniz'in doğu kıyısında bulunan ve uluslararası alanda statüsü tartışmalı
olan bir bölgedir. Gürcistan sınırları içinde kabul edilmekle birlikte fiilen ayrı bir yönetim
tarafından idare edilmektedir. Rusya ile yakın ilişkileri bulunmaktadır.
20. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlarını sırasıyla sayınız.
1. Mustafa Kemal Atatürk
2. İsmet İnönü
3. Celal Bayar
4. Cemal Gürsel
5. Cevdet Sunay
6. Fahri Korutürk
7. Kenan Evren
8. Turgut Özal
9. Süleyman Demirel
10. Ahmet Necdet Sezer
11. Abdullah Gül
12. Recep Tayyip Erdoğan
21. Bütçe nedir ve devlet açısından önemi nedir?
Bütçe, devletin gelir ve giderlerini gösteren mali planıdır.
22. Birleşmiş Milletlere üye 5 ülke sayınız.
Türkiye, Almanya, Fransa, Japonya ve Brezilya.
23. İstinaf nedir?
İstinaf, ilk derece mahkemesi kararlarının Bölge Adliye Mahkemelerinde yeniden
incelenmesidir.
24. Trafikte kırmızı ışık uygulaması olmasaydı yayalar ne gibi sorunlar yaşardı?
Trafikte kırmızı ışık uygulaması olmasaydı araç ve yaya trafiğinde ciddi bir düzensizlik
meydana gelirdi. Yayaların karşıdan karşıya güvenli şekilde geçmesi zorlaşır, trafik kazaları
ve can kayıpları artabilirdi. Kırmızı ışıklar trafik güvenliğini ve düzenini sağlamak açısından
büyük önem taşır.
25. Eleştirel düşünme nedir?
Eleştirel düşünme, bir bilgiyi veya olayı sorgulayarak, farklı yönlerden değerlendirerek
ve kanıtlara dayanarak sonuca ulaşma becerisidir. Ön yargılardan uzak, mantıklı ve objektif
düşünmeyi sağlar.
26. Doğu Bloku ülkeleri hangileridir?
Doğu Bloku, Soğuk Savaş döneminde Sovyetler Birliği'nin liderliğinde yer alan sosyalist
ülkeler topluluğudur. Başlıca Doğu Bloku ülkeleri:
1. Sovyetler Birliği
2. Polonya
3. Doğu Almanya
4. Çekoslovakya
5. Macaristan
6. Romanya
7. Bulgaristan
8. Arnavutluk
9. olarak sayılabilir.
27. Nazım Hikmet'in eserlerinden örnekler veriniz.
Nazım Hikmet, Türk edebiyatının önemli şairlerinden biridir. Bilinen eserlerinden
bazıları:
• Memleketimden İnsan Manzaraları
• Kuvâyi Milliye Destanı
• Şeyh Bedreddin Destanı
• Taranta Babu'ya Mektuplar
28. Necip Fazıl Kısakürek kimdir? Eserlerinden örnekler veriniz.
Necip Fazıl Kısakürek, Türk edebiyatının önemli şair, yazar ve düşünürlerinden biridir.
"Üstad" olarak da anılmaktadır. Şiir, tiyatro ve fikir alanlarında eserler vermiştir.
Bilinen eserlerinden bazıları:
• Çile
• Kaldırımlar
• Bir Adam Yaratmak
• Reis Bey
29. Hacker nedir?
Hacker, bilgisayar sistemleri konusunda uzman kişidir. Etik amaçla çalışanlar olduğu
gibi yasa dışı faaliyetlerde bulunanlar da vardır.
30. Gençlik hareketleri hakkında bilgi veriniz.
Gençlik hareketleri, gençlerin sosyal, kültürel, siyasi veya çevresel konularda bir araya
gelerek oluşturdukları toplumsal faaliyetlerdir. Tarih boyunca gençler eğitim, demokrasi,
insan hakları ve çevre gibi konularda çeşitli hareketlerin içinde yer almıştır. Bu hareketler
toplumdaki değişim ve gelişim süreçlerine katkı sağlayabilmektedir.
31. Avrupa Birliği'nin temel kurumları nelerdir?
Avrupa Birliği'nin temel kurumları şunlardır:
a. Avrupa Parlamentosu
b. Avrupa Konseyi
c. Avrupa Birliği Konseyi
d. Avrupa Komisyonu
e. Avrupa Birliği Adalet Divanı
f. Avrupa Merkez Bankası
32. 26 Ağustos 1922'nin Türk tarihi açısından önemi nedir?
26 Ağustos 1922, Büyük Taarruz'un başladığı tarihtir. Mustafa Kemal Atatürk'ün
Başkomutanlığında Türk ordusu işgal kuvvetlerine karşı kesin saldırıyı başlatmıştır. Bu
harekât, Kurtuluş Savaşı'nın zaferle sonuçlanmasının önünü açmıştır.
33. Türkiye'nin hava savunma sistemleri hakkında bilgi veriniz.
Türkiye hava savunmasını güçlendirmek amacıyla yerli ve millî sistemler
geliştirmektedir. Bunlar arasında HİSAR-A, HİSAR-O, SİPER ve çeşitli radar sistemleri
bulunmaktadır. Bu sistemler hava tehditlerini tespit etmek ve etkisiz hâle getirmek
amacıyla kullanılmaktadır.
34. Millî sermaye ile millî güvenlik arasındaki ilişkiyi açıklayınız.
Millî sermaye, ülkenin ekonomik gücünü ifade eder. Güçlü bir ekonomi, savunma
sanayisi, teknoloji, eğitim ve güvenlik alanlarına daha fazla yatırım yapılmasını sağlar. Bu
nedenle millî sermaye arttıkça millî güvenlik de güçlenir. Ekonomik bağımsızlık, güvenlik
açısından önemli bir unsurdu
35. Osmanlı Devleti'nin kuruluşu hakkında bilgi veriniz.
Osmanlı Devleti, 1299 yılında Osman Gazi tarafından kurulmuştur. Osmanlı Beyliği,
Anadolu Selçuklu Devleti'nin zayıflamasıyla birlikte Söğüt ve çevresinde güç kazanmıştır.
Zamanla büyüyerek üç kıtaya yayılan büyük bir devlet hâline gelmiştir.
36. NATO'nun Türkiye için önemi nedir? Türkiye NATO'ya ne zaman üye olmuştur?
NATO, üye ülkelerin ortak savunmasını amaçlayan bir güvenlik ittifakıdır. Türkiye, 18
Şubat 1952 tarihinde NATO'ya üye olmuştur. NATO üyeliği Türkiye'nin savunma ve
güvenlik alanındaki iş birliğini güçlendirmekte, ortak savunma sistemi içerisinde yer
almasını sağlamaktadır.
37. Kıbrıs Barış Harekâtı nedir?
Kıbrıs Barış Harekâtı, Türkiye tarafından 20 Temmuz 1974 tarihinde gerçekleştirilmiştir.
Harekâtın amacı, Kıbrıs'taki Türk toplumunun güvenliğini sağlamak ve adadaki anayasal
düzeni korumaktır. Türkiye, garantörlük hakkına dayanarak harekâtı gerçekleştirmiştir.
38. Devalüasyon nedir?
Devalüasyon, bir ülkenin ulusal parasının yabancı paralar karşısındaki değerinin resmî
olarak düşürülmesidir. Genellikle ihracatı teşvik etmek ve dış ticaret dengesini iyileştirmek
amacıyla uygulanır.
39. Osmanlı Devleti'nin ilk anayasası olan Kanun-i Esasi hangi hukuk
sistemlerinden etkilenmiştir?
Kanun-i Esasi, 1876 yılında ilan edilen Osmanlı Devleti'nin ilk anayasasıdır.
Hazırlanırken özellikle Avrupa anayasal sistemlerinden etkilenilmiştir. Başta Belçika
Anayasası olmak üzere Fransız anayasal düşüncesi ve Batı hukuk anlayışından
yararlanılmıştır. Bunun yanında Osmanlı'nın kendi hukuk ve devlet gelenekleri de dikkate
alınmıştır.
40. Yabancı terörist savaşçı kavramı nedir?
Yabancı terörist savaşçı, vatandaşı olmadığı bir ülkeye giderek terör örgütleri adına
faaliyet gösteren veya silahlı çatışmalara katılan kişidir. Bu kişiler uluslararası güvenlik
açısından önemli bir tehdit olarak görülmektedir.
41. John Locke'un toplumsal sözleşme teorisini açıklayınız.
John Locke'a göre insanlar doğuştan bazı doğal haklara sahiptir. Bunlar yaşam hakkı,
özgürlük hakkı ve mülkiyet hakkıdır. İnsanlar bu haklarını korumak amacıyla kendi
rızalarıyla devleti oluşturmuşlardır. Devletin görevi bu hakları korumaktır. Eğer devlet bu
görevi yerine getirmezse halkın yönetime karşı çıkma hakkı vardır.
42. Kıta nedir? Dünyadaki kıtaların isimlerini sayınız.
Kıta, yeryüzündeki büyük kara parçalarına verilen isimdir. Dünyada genel kabul gören
yedi kıta bulunmaktadır. Bunlar Asya, Avrupa, Afrika, Kuzey Amerika, Güney Amerika,
Okyanusya (Avustralya) ve Antarktika'dır.
43. Süveyş Kanalı nerededir ve önemi nedir?
Süveyş Kanalı, Mısır'da bulunur ve Akdeniz'i Kızıldeniz'e bağlar. Avrupa ile Asya
arasındaki deniz ticaretini önemli ölçüde kısaltır. Bu nedenle dünya ticareti ve enerji
taşımacılığı açısından stratejik öneme sahiptir.
44. Kanuni Sultan Süleyman'ın "Halk içinde mu'teber bir nesne yok devlet gibi,
olmaya devlet cihânda bir nefes sıhhat gibi." sözünü açıklayınız.
Bu sözde Kanuni Sultan Süleyman, insanların çoğu zaman makam, mevki ve zenginliği
önemli gördüğünü; ancak aslında dünyadaki en büyük nimetin sağlık olduğunu
vurgulamaktadır. Kişi ne kadar güçlü veya zengin olursa olsun sağlığı yoksa bunların anlamı
azalır.
45. İç egemenlik ve dış egemenlik nedir?
İç egemenlik, devletin ülke sınırları içerisinde en üstün otorite olması ve kurallar
koyabilmesidir. Dış egemenlik ise devletin başka devletlerden bağımsız olarak uluslararası
alanda karar alabilmesi ve ilişkilerini yürütebilmesidir.
46. Günümüzde internet olmasaydı hayatımız nasıl etkilenirdi?
Günümüzde internet olmasaydı iletişim, eğitim, ticaret ve bilgiye erişim çok daha yavaş
olurdu. Uzaktan eğitim, e-devlet hizmetleri, çevrim içi bankacılık ve sosyal medya gibi
birçok hizmet kullanılamazdı. İnternet hayatı kolaylaştıran önemli bir teknolojidir ancak
bilinçli kullanılması gerekir.
47. Normlar hiyerarşisi nedir?
Normlar hiyerarşisi, hukuk kurallarının üstten alta doğru sıralanmasını ifade eder. Alt
normlar, üst normlara aykırı olamaz. Bu sistem hukuk düzeninin bütünlüğünü ve
tutarlılığını sağlar.
1. Anayasa
2. Kanunlar
3. Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri
4. Yönetmelikler
5. Diğer düzenleyici işlemler
48. Türkiye'nin en uzun ve en kısa kara sınırı hangi ülkeleredir?
Türkiye'nin en uzun kara sınırı yaklaşık 911 km ile Suriye iledir. En kısa kara sınırı ise
yaklaşık 17 km ile Nahçıvan üzerindendir.
49. Muvazaa nedir?
Muvazaa, tarafların üçüncü kişileri aldatmak amacıyla gerçek iradelerine uymayan,
görünüşte bir işlem yapmalarıdır. Yani yapılan işlem dışarıdan gerçek gibi görünür ancak
tarafların gerçek amacı farklıdır.
Örnek: Bir kişinin malını hacizden kaçırmak için gerçekte satmadığı hâlde bir yakınına
satmış gibi göstermesi muvazaaya örnek olabilir.
50. 1989 yılında Bulgaristan'da yaşayan Türkler neden göç etmek zorunda
kalmıştır?
1980'li yıllarda Bulgaristan'da yaşayan Türklere yönelik asimilasyon politikaları
uygulanmıştır. Türklerin isimleri zorla değiştirilmiş, Türkçe konuşmaları ve kültürel
faaliyetleri kısıtlanmıştır. Bu baskılar sonucunda 1989 yılında yüz binlerce Bulgaristan
Türkü Türkiye'ye göç etmek zorunda kalmıştır.
51. Kentleşen dünyada doğal alanların korunmasının önemi nedir?
Kentleşmenin artmasıyla birlikte doğal alanların korunması daha da önemli hâle
gelmiştir. Doğal alanlar temiz hava, su kaynaklarının korunması, biyolojik çeşitlilik ve
insanların yaşam kalitesi açısından büyük önem taşır. Ayrıca iklim değişikliğiyle
mücadeleye katkı sağlar.
52. Hesap verebilirlik nedir ve neden önemlidir?
Hesap verebilirlik, bir kişinin veya kurumun yaptığı işlemlerden dolayı açıklama
yapabilmesi ve gerektiğinde sorumluluk üstlenmesidir. Kamu yönetiminde şeffaflığı artırır,
vatandaşın devlete olan güvenini güçlendirir ve kaynakların doğru kullanılmasını sağlar.
53. Kamu kurumları kimlere hesap verir?
Kamu kurumları başta millete olmak üzere, hukuka, denetim organlarına ve yetkili
mercilere karşı hesap verir. Demokratik sistemlerde kamu gücünü kullanan kurumların
şeffaf ve denetlenebilir olması esastır.
54. İkame nedir?
İkame, bir mal veya hizmetin yerine başka bir mal veya hizmetin kullanılabilmesidir.
Ekonomide tüketiciler genellikle fiyatı artan bir ürün yerine benzer ihtiyacı karşılayan
başka bir ürünü tercih ederler.
55. Sokak köpeklerinin çevreye ve topluma olan olumsuz etkileri nasıl azaltılabilir?
Sokak köpeklerinden kaynaklanan sorunların azaltılması için kısırlaştırma, aşılama ve
kayıt altına alma çalışmaları yapılmalıdır. Hayvan barınaklarının şartları iyileştirilmeli,
sahiplendirme teşvik edilmeli ve toplumda hayvan sevgisi ile sorumluluk bilinci
artırılmalıdır. Böylece hem hayvanların refahı korunur hem de toplum güvenliği
desteklenmiş olur.
56. Ülkemize farklı coğrafyalardan düzensiz göç gelmesinin sonuçları nelerdir?
Düzensiz göç; ekonomik, sosyal ve güvenlik alanlarında çeşitli sonuçlar doğurabilir.
Kamu hizmetleri üzerindeki yük artabilir, eğitim ve sağlık hizmetlerinde yoğunluk
yaşanabilir. Ayrıca kayıt dışı istihdam ve güvenlik sorunları ortaya çıkabilir. Bununla birlikte
göçün etkileri, devlet politikaları ve uyum süreçleriyle yönetilebilir.
57. Sanat ve zanaat arasındaki farklar nelerdir?
Sanat, estetik kaygı ve özgünlük ön planda tutularak ortaya konulan eserlerdir. Zanaat
ise belirli bir teknik ve ustalık gerektiren, daha çok işlevselliğe dayanan üretim faaliyetidir.
Sanatta kişisel yaratıcılık ön plandayken, zanaatta el becerisi ve teknik uygulama
ağırlıklıdır.
58. Cumhurbaşkanlığı makamının önemi nedir?
Cumhurbaşkanı, Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin ve milletin birliğini temsil eder.
Anayasanın uygulanmasını, devlet organlarının düzenli ve uyumlu çalışmasını gözetir.
Ayrıca yürütme yetkisinin başıdır ve devletin en üst makamlarından biridir.
59. Silah nedir?
Silah, saldırı, savunma veya caydırma amacıyla kullanılan araçların genel adıdır. Ateşli
silahlar, kesici-delici aletler ve kanunlarda silah olarak kabul edilen diğer araçlar bu
kapsamda değerlendirilebilir. Polislikte silah kullanımı kanunlarla belirlenmiş şartlara
bağlıdır.
60. Türkiye'nin en büyük adası hangisidir?
Türkiye'nin en büyük adası, Gökçeada'dır. Çanakkale iline bağlıdır ve Ege Denizi'nde
bulunmaktadır.
61. Avrupa ile Rusya arasındaki krizin etkileri nelerdir?
Avrupa ile Rusya arasında yaşanan krizler enerji, ekonomi, ticaret ve güvenlik alanlarını
etkilemektedir. Özellikle doğal gaz ve enerji fiyatlarında artışlar yaşanabilmekte, ticaret
hacmi azalabilmekte ve savunma harcamaları artabilmektedir. Ayrıca uluslararası
ilişkilerde yeni dengelerin oluşmasına neden olmaktadır.
KAYNAK : www.ankaraparkur.com Ali CÖŞGE Hocamıza Teşekkür ederim